Jack Lemmon, urodzony 8 lutego 1925 roku, był jednym z najbardziej cenionych i wszechstronnych amerykańskich aktorów XX wieku. Jego kariera, trwająca ponad pięć dekad, zaowocowała niezliczoną liczbą niezapomnianych ról filmowych i teatralnych, które na stałe wpisały się w historię kina. Lemmon, który zmarł 27 czerwca 2001 roku w wieku 76 lat, pozostawił po sobie dziedzictwo artystyczne, które inspiruje kolejne pokolenia. W życiu prywatnym był dwukrotnie żonaty, doczekał się dwójki dzieci: syna Chrisa Lemmona, który poszedł w jego ślady, oraz córki Courtney. Jego umiejętność mistrzowskiego łączenia talentu komediowego i dramatycznego, a także wcielanie się w postacie „everymana”, przyniosły mu dwukrotne Oscary i status legendy Hollywood.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na czerwiec 2024 roku Jack Lemmon miałby 99 lat.
- Żona/Mąż: Felicia Farr (od 1962 do 2001), Cynthia Stone (1950-1956).
- Dzieci: Chris Lemmon, Courtney Lemmon.
- Zawód: Aktor, reżyser.
- Główne osiągnięcie: Dwukrotny zdobywca Nagrody Akademii (Oscar) za role pierwszoplanowe i drugoplanowe.
Podstawowe informacje o Jacku Lemmonie
Dane biograficzne
John Uhler Lemmon III, powszechnie znany jako Jack Lemmon, przyszedł na świat 8 lutego 1925 roku w nietypowych okolicznościach – w windzie szpitala Newton-Wellesley w Newton, Massachusetts. Jego życie zakończyło się 27 czerwca 2001 roku w Los Angeles, w wieku 76 lat. Miejscem jego wiecznego spoczynku jest cmentarz Westwood Village Memorial Park Cemetery w Los Angeles, gdzie spoczywa obok swojego wieloletniego przyjaciela i partnera ekranowego, Waltera Matthau. Lemmon zmarł na raka pęcherza moczowego, zmagając się z chorobą w ostatnich latach swojego życia.
Wykształcenie i pseudonimy
Jack Lemmon był absolwentem prestiżowego Uniwersytetu Harvarda, który ukończył w 1947 roku, uzyskując stopień Bachelor of Arts (AB) w dziedzinie nauk o służbie wojennej. W okresie studiów, gdy był objęty zakazem występów z powodu nadzoru akademickiego, posługiwał się pseudonimami, takimi jak Timothy Orange, by móc brać udział w przedstawieniach teatralnych. Ta determinacja i kreatywność już na wczesnym etapie kariery zapowiadały jego przyszłe sukcesy w świecie sztuki aktorskiej.
Rodzina i życie prywatne Jacka Lemmona
Pochodzenie i rodzice
Jack Lemmon był jedynym dzieckiem Mildred Burgess (z domu LaRue) i Johna Uhlera Lemmona Jr. Jego ojciec pełnił ważną funkcję wiceprezesa ds. sprzedaży w firmie Doughnut Corporation of America. Wychowywał się jako jedynak.
Pierwsze małżeństwo i syn
Pierwszą żoną Jacka Lemmona była Cynthia Stone. Ich ślub odbył się w 1950 roku, jednak małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1956 roku. Z tego związku narodził się syn, Chris Lemmon, który postanowił podążyć śladami ojca i również został aktorem.
Drugie małżeństwo i córka
Drugą żoną Jacka Lemmona była aktorka Felicia Farr. Ich związek małżeński rozpoczął się w 1962 roku i trwał aż do śmierci aktora w 2001 roku. Para doczekała się córki imieniem Courtney.
Kariera zawodowa Jacka Lemmona
Wszechstronność aktorska
Jack Lemmon był powszechnie uznawany za jednego z najbardziej wszechstronnych aktorów swojej epoki. Jego niezwykły talent pozwalał mu z równą biegłością wcielać się w role dramatyczne, jak i komediowe, co przyniosło mu miano „najbardziej utytułowanego tragikomika swoich czasów”.
Przełomowa rola w „Mister Roberts”
Prawdziwym przełomem w karierze Jacka Lemmona okazała się rola Ensinga Pulvera w filmie „Mister Roberts” z 1955 roku. Za tę kreację otrzymał swojego pierwszego Oscara dla najlepszego aktora drugoplanowego.
Współpraca z Billym Wilderem
Przez dekady Jack Lemmon utrzymywał owocną współpracę z legendarnym reżyserem Billym Wilderem, biorąc udział w siedmiu jego filmach. Począwszy od kultowego „Pół żartem, pół serio” (Some Like It Hot) z 1959 roku, aż po inne znakomite produkcje, ich wspólne projekty stanowią kamienie milowe w historii kina.
Legendarny duet z Walterem Matthau
Jack Lemmon stworzył jeden z najsłynniejszych i najbardziej uwielbianych duetów w historii Hollywood z aktorem Walterem Matthau. Ich współpraca objęła łącznie 10 wspólnych filmów, z których najbardziej pamiętne to niezapomniane „Dziwna para” (The Odd Couple, 1968) i „Dwaj zgryźliwi tetrycy” (Grumpy Old Men, 1993).
Własna firma produkcyjna Jalem Productions
W 1960 roku Jack Lemmon podjął decyzję o założeniu własnej firmy produkcyjnej, nazwanej Jalem Productions. Firma ta odegrała znaczącą rolę w produkcji filmowej, a jednym z jej największych sukcesów był hitowy film „Nieugięty Luke” (Cool Hand Luke) z 1967 roku.
Reżyserski debiut w „Kotch”
Jedynym filmem, który Jack Lemmon wyreżyserował w swojej karierze, był komediodramat „Kotch” z 1971 roku. W tym projekcie główną rolę powierzył swojemu bliskiemu przyjacielowi, Walterowi Matthau.
Nagrody i osiągnięcia Jacka Lemmona
Oscary i nominacje
Jack Lemmon jest zdobywcą dwóch prestiżowych Nagród Akademii. Pierwszego Oscara otrzymał w 1955 roku za rolę drugoplanową w filmie „Mister Roberts”. Drugą statuetkę zdobył w 1973 roku za pierwszoplanową rolę w filmie „Ocalić tygrysa” (Save the Tiger). Łącznie był nominowany do Nagrody Akademii aż osiem razy.
Pozostałe prestiżowe nagrody
Kolekcja nagród Jacka Lemmona jest imponująca. W swojej karierze zdobył pięć Złotych Globów, trzy nagrody BAFTA oraz dwie nagrody Primetime Emmy. Jego talent został również doceniony na arenie międzynarodowej – otrzymał prestiżowy Puchar Volpi dla najlepszego aktora na Festiwalu Filmowym w Wenecji.
Nagrody za całokształt twórczości
Poza nagrodami za konkretne role, Jack Lemmon został uhonorowany najważniejszymi nagrodami za całokształt twórczości. W 1988 roku otrzymał AFI Life Achievement Award od Amerykańskiego Instytutu Filmowego. W 1991 roku został laureatem Cecil B. DeMille Award, a w 1996 roku uhonorowano go prestiżowym wyróżnieniem Kennedy Center Honors.
Tabela nagród i wyróżnień
| Nagroda | Rok | Kategoria | Film/Produkcja |
|---|---|---|---|
| Oscar | 1955 | Najlepszy aktor drugoplanowy | Mister Roberts |
| Oscar | 1973 | Najlepszy aktor pierwszoplanowy | Ocalić tygrysa |
| Złoty Glob | Brak danych | Brak danych | Brak danych |
| BAFTA | Brak danych | Brak danych | Brak danych |
| Primetime Emmy | Brak danych | Brak danych | Brak danych |
| Puchar Volpi | Brak danych | Najlepszy aktor | Brak danych |
| AFI Life Achievement Award | 1988 | Za całokształt twórczości | – |
| Cecil B. DeMille Award | 1991 | Za całokształt twórczości | – |
| Kennedy Center Honors | 1996 | Za całokształt twórczości | – |
Ciekawostki i mniej znane fakty z życia Jacka Lemmona
Nietypowe okoliczności narodzin
Narodziny Jacka Lemmona miały miejsce w bardzo nietypowych okolicznościach – w windzie szpitala Newton-Wellesley w Newton, Massachusetts.
Sprzeciw wobec zmiany nazwiska
Na początku swojej kariery, szef studia Columbia, Harry Cohn, próbował zmusić Jacka Lemmona do zmiany nazwiska, obawiając się negatywnych konotacji. Jack Lemmon stanowczo sprzeciwił się tej propozycji.
Minimalne wynagrodzenie za rolę w „Ocalić tygrysa”
Aby zagrać w filmie „Ocalić tygrysa” (Save the Tiger) z 1973 roku, Jack Lemmon zgodził się pracować za minimalną stawkę związkową wynoszącą wówczas zaledwie 165 dolarów tygodniowo.
Odrzucona rola Sundance Kida
Jack Lemmon odrzucił propozycję zagrania roli Sundance Kida w filmie „Butch Cassidy i Sundance Kid”.
Honorowe wręczenie Oscara Charliemu Chaplinowi
Podczas ceremonii wręczenia Oscarów w 1972 roku, to właśnie Jack Lemmon miał zaszczyt wręczyć honorową statuetkę legendzie kina niemego, Charliemu Chaplinowi.
Wizerunek „everymana”
Ekranowy wizerunek Jacka Lemmona często definiowany był jako postać „everymana” – przeciętnego, często lękliwego przedstawiciela klasy średniej, z którym widzowie mogli się łatwo utożsamiać.
Warto wiedzieć: Jack Lemmon zmarł 27 czerwca 2001 roku.
Zdrowie i muzyczne pasje Jacka Lemmona
Chorowite dzieciństwo
Jako dziecko Jack Lemmon był bardzo chorowity. Przed ukończeniem 10. roku życia przeszedł trzy poważne operacje uszu, a do czasu ukończenia 12 lat spędził łącznie dwa lata w szpitalach.
Przyczyna śmierci
Przyczyną śmierci Jacka Lemmona w czerwcu 2001 roku były powikłania wynikające z choroby nowotworowej pęcherza moczowego.
Talent pianistyczny
Poza swoim talentem aktorskim, Jack Lemmon był również utalentowanym pianistą-samoukiem. Zaczął grać ze słuchu w wieku 14 lat i pozostał oddany temu instrumentowi przez całe życie.
Lista dzieci Jacka Lemmona
- Chris Lemmon (syn z pierwszego małżeństwa z Cynthią Stone)
- Courtney Lemmon (córka z drugiego małżeństwa z Felicią Farr)
Wybrane filmy z udziałem Jacka Lemmona
- Mister Roberts (1955)
- Pół żartem, pół serio (Some Like It Hot, 1959)
- Garsoniera (The Apartment, 1960)
- Dni wina i róż (Days of Wine and Roses, 1962)
- Słodka Irma (Irma la Douce, 1963)
- Nieugięty Luke (Cool Hand Luke, 1967)
- Dziwna para (The Odd Couple, 1968)
- Ocalić tygrysa (Save the Tiger, 1973)
- Chiński syndrom (The China Syndrome, 1979)
- Zaginiony (Missing, 1982)
- Dwaj zgryźliwi tetrycy (Grumpy Old Men, 1993)
Jack Lemmon pozostaje ikoną amerykańskiego kina, którego niezrównany talent aktorski, wszechstronność i charyzma zapewniły mu stałe miejsce w historii sztuki filmowej. Jego role, często ukazujące złożoność ludzkiej natury i codzienne zmagania, do dziś bawią, wzruszają i skłaniają do refleksji, potwierdzając jego status jako jednego z największych artystów swojego pokolenia.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Ile lat miał Jack Lemmon w filmie Zrzędliwy staruszek?
W filmie „Zrzędliwy staruszek” (Grumpy Old Men) Jack Lemmon wcielił się w postać Johna Gustafsona. Choć dokładny wiek postaci nie jest precyzyjnie określony, sam Lemmon miał wówczas 70 lat, co doskonale oddawało charakter granej przez niego postaci.
Co Jack Lemmon powiedział o Marilyn Monroe?
Jack Lemmon wielokrotnie wyrażał swój podziw dla Marilyn Monroe, z którą współpracował przy filmie „Pół żartem, pół serio”. Podkreślał jej niezwykły talent komediowy i profesjonalizm, mimo trudności osobistych, z jakimi się zmagała.
Czy Jack Lemmon i Walter Matthau byli przyjaciółmi?
Tak, Jack Lemmon i Walter Matthau byli nie tylko kolegami z planu, ale przede wszystkim bliskimi przyjaciółmi. Ich przyjaźń trwała przez wiele lat i była oparta na wzajemnym szacunku oraz poczuciu humoru, co widać było również w ich wspólnych filmach.
Ile filmów nakręcili razem Jack Lemmon i Shirley Maclaine?
Jack Lemmon i Shirley MacLaine zagrali razem w pięciu filmach. Do ich najpopularniejszych wspólnych produkcji należą „Pół żartem, pół serio”, „Kanciarze”, „Dwa razy w tym samym roku” oraz „Przygody Posejdona”.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Jack_Lemmon
