Marcello Mastroianni, właściwie Marcello Vincenzo Domenico Mastroianni, urodzony 26 września 1924 roku, to ikona włoskiego i światowego kina, artysta, który na przestrzeni swojej blisko sześciodekadowej kariery stworzył niezapomniane kreacje w 147 produkcjach filmowych. Przez lata związany był formalnym małżeństwem z Florą Carabellą, z którą doczekał się córki Barbary. Jego życie prywatne obfitowało również w burzliwe związki, między innymi z Catherine Deneuve, która jest matką jego drugiej córki, Chiary Mastroianni. Marcello Mastroianni, zmarły 19 grudnia 1996 roku w wieku 72 lat, jest postacią, która na stałe zapisała się w historii kinematografii, zdobywając uznanie krytyków i publiczności na całym świecie, w tym liczne prestiżowe nagrody filmowe.
Jego niezwykła charyzma, subtelny talent aktorski i zdolność do wcielania się w postaci pełne wewnętrznych rozterek sprawiły, że stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych i cenionych aktorów XX wieku. Od skromnych początków we włoskiej prowincji po międzynarodową sławę, droga Marcello Mastroianniego stanowi fascynujące studium przypadku artysty, który potrafił połączyć głębię emocjonalną z kinową maestrią.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: 100 lat (stan na 2024 rok)
- Żona/Mąż: Flora Carabella
- Dzieci: Barbara Mastroianni, Chiara Mastroianni
- Zawód: Aktor
- Główne osiągnięcie: Ikona włoskiego i światowego kina, trzykrotny nominowany do Oscara, dwukrotny laureat nagrody dla Najlepszego Aktora na Festiwalu Filmowym w Cannes.
Podstawowe informacje o Marcello Mastroiannim
Pełne imię i nazwisko oraz pochodzenie
Marcello Vincenzo Domenico Mastroianni przyszedł na świat 26 września 1924 roku w Fontana Liri, w regionie Lacjum. To właśnie w tej malowniczej miejscowości we Włoszech rozpoczęła się jego droga, która doprowadziła go do statusu globalnej gwiazdy kina.
Data i miejsce urodzenia
Narodziny Marcello Mastroianniego miały miejsce 26 września 1924 roku w Fontana Liri, we Włoszech. W wieku, który osiągnąłby dzisiaj, gdyby żył, to 100 lat (stan na 2024 rok).
Status ikony kina i liczba produkcji
Marcello Mastroianni jest powszechnie uznawany za jednego z najbardziej ikonicznych aktorów włoskiego kina XX wieku. Jego kariera filmowa trwała od 1939 do 1996 roku, podczas której wystąpił w imponującej liczbie 147 produkcji, co świadczy o jego niezwykłej wszechstronności i zaangażowaniu.
Miejsce i okoliczności śmierci
Aktor zmarł 19 grudnia 1996 roku w wieku 72 lat w Paryżu, w dzielnicy Saint-Germain-des-Prés. Jego odejście stanowiło znaczącą stratę dla świata filmu.
Wczesna młodość i dorastanie
Choć urodził się w małej miejscowości, wczesne lata życia Marcello Mastroianniego spędził w dynamicznych włoskich metropoliach – Turynie i Rzymie. Doświadczenia te ukształtowały go jako artystę i otworzyły drzwi do świata sztuki.
Rodzina i życie prywatne Marcello Mastroianniego
Rodzice i ich pochodzenie
Rodzicami Marcello Mastroianniego byli Ida (z domu Irolle) i Ottone Mastroianni, oboje pochodzący z pobliskiego miasta Arpino, co podkreśla jego silne korzenie w regionie Lacjum.
Zawód ojca i tradycje rodzinne
Ottone Mastroianni, ojciec aktora, prowadził warsztat stolarski. Pochodził z prostego środowiska, co stanowi ciekawy kontrast z późniejszą, błyskotliwą karierą jego syna.
Relacje z bratem
Marcello miał brata, Ruggero Mastroianniego, który odniósł sukces jako ceniony montażysta filmowy. Ruggero wielokrotnie współpracował z Marcello, m.in. przy filmach „Miasto kobiet” i „Ginger i Fred”.
Więzi z artystyczną rodziną
Talent artystyczny zdawał się być obecny w rodzinie Mastroiannich. Marcello był bratankiem znanego rzeźbiarza Umberto Mastroianniego, co świadczy o artystycznych skłonnościach w jego rodzinie.
Małżeństwo z Florą Carabellą
12 sierpnia 1950 roku Marcello Mastroianni poślubił aktorkę Florę Carabellę. Para doczekała się córki Barbary. Ich formalny związek małżeński trwał aż do śmierci aktora.
Nieformalna separacja i powody
Mimo trwającego małżeństwa, od 1964 roku Marcello i Flora żyli w nieformalnej separacji, co było wynikiem licznych romansów aktora.
Wielka miłość do Faye Dunaway i powód rozstania
W latach 1968–1970 Marcello Mastroianni był w poważnym związku z amerykańską aktorką Faye Dunaway. Poznali się na planie filmu „Miejsce dla kochanków”. Dunaway pragnęła formalizacji związku i dzieci, jednak Mastroianni, jako katolik, odmówił rozwodu z Florą, co doprowadziło do bolesnego rozstania.
Związek z Catherine Deneuve i wspólne córki
Przez cztery lata, w latach 70., Marcello Mastroianni dzielił życie z francuską gwiazdą Catherine Deneuve. Owocem ich związku jest córka Chiara Mastroianni, która również podążyła śladami rodziców i została aktorką. W tym okresie nakręcili wspólnie cztery filmy.
Ostatnia partnerka życiowa
Od 1976 roku aż do śmierci w 1996 roku, Marcello Mastroianni był związany z Anną Marią Tatò, autorką i reżyserką filmową, która była jego ostatnią partnerką życiową.
Inne znane romanse
Lista kobiet, z którymi Marcello Mastroianni nawiązał romanse, jest długa i obejmuje wiele znanych postaci kina, takich jak Anouk Aimée, Carole Mallory, Claudia Cardinale, Lauren Hutton czy Ursula Andress, co świadczy o jego magnetycznej osobowości.
Kariera zawodowa Marcello Mastroianniego
Debiut w wieku nastoletnim
Pierwszy raz na ekranie Marcello Mastroianni pojawił się jako czternastolatek w 1939 roku, grając niekredytowaną rolę statysty w filmie „Marionette”, co zapoczątkowało jego długą karierę filmową.
Przełom komediowy
Krytyczny i komercyjny sukces przyszedł w 1958 roku. Rola w komedii kryminalnej „Sprawcy nieznani” (Big Deal on Madonna Street) przyniosła mu szerokie uznanie i otworzyła drzwi do kolejnych, bardziej znaczących projektów.
Współpraca z Federico Fellinim: „Słodkie życie”
Międzynarodową sławę Marcello Mastroianni zdobył dzięki współpracy z legendarnym reżyserem Federico Fellinim. Jego kreacja znużonego dziennikarza w filmie „Słodkie życie” (1960) ugruntowała jego pozycję w kinie światowym.
Rola w „8½”
W 1963 roku Mastroianni wcielił się w przeżywającego kryzys twórczy reżysera w arcydziele Federico Felliniego „8½”. Ta wybitna rola stała się jednym z jego najbardziej rozpoznawalnych występów.
Legendarny duet z Sophią Loren i kluczowe filmy
Marcello Mastroianni stworzył jeden z najsłynniejszych ekranowych duetów w historii kina wraz z Sophią Loren. Wspólnie wystąpili w jedenastu filmach, a do ich najznamienitszych dzieł należą „Wczoraj, dziś, jutro” i „Małżeństwo po włosku”. Ich ekranowa chemia była niezaprzeczalna.
Stosunek do Hollywood
Pomimo ogromnej międzynarodowej sławy, Mastroianni w dużej mierze unikał pracy w Hollywood, preferując pozostanie aktorem rdzennie włoskim i zachowanie niezależności artystycznej.
Ostatnie projekty filmowe
W 1996 roku, tuż przed śmiercią, Marcello Mastroianni wystąpił wraz ze swoją córką Chiarą w filmie „Trzy życia i jedna śmierć”, będącym jednym z jego ostatnich występów na ekranie.
Pośmiertna premiera filmu
Jego ostatni film, „Podróż do początku świata” (1997), trafił na ekrany już po śmierci aktora, stanowiąc symboliczne zwieńczenie jego bogatej kariery.
Nagrody i osiągnięcia Marcello Mastroianniego
Nominacje do Oscara i historyczne pierwszeństwo
Marcello Mastroianni był pierwszym aktorem w historii kina, który został nominowany do Oscara za rolę w filmie w języku innym niż angielski. Nominację tę otrzymał w 1961 roku za udział w filmie „Rozwód po włosku”.
Trzykrotny nominant do Oscara
Łącznie aktor zdobył trzy nominacje do Oscara w kategorii Najlepszy Aktor Pierwszoplanowy: za „Rozwód po włosku”, „Szczególny dzień” oraz „Oczy czarne”.
Sukcesy na Festiwalu Filmowym w Cannes
Marcello Mastroianni jest jednym z zaledwie trzech aktorów w historii Festiwalu Filmowego w Cannes, którzy dwukrotnie zdobyli nagrodę dla Najlepszego Aktora, co potwierdza jego wybitne osiągnięcia na arenie międzynarodowej.
Nagroda dla Najlepszego Aktora w Cannes – konkretne role
Nagrodę dla Najlepszego Aktora na Festiwalu Filmowym w Cannes otrzymał dwukrotnie: w 1970 roku za rolę w filmie „Dramat zazdrości” oraz w 1987 roku za kreację w „Oczy czarne”.
Tabela nagród i wyróżnień
| Nagroda | Liczba | Kluczowe lata/filmy |
|---|---|---|
| Nominacje do Oscara | 3 | 1961 (Rozwód po włosku), Szczególny dzień, Oczy czarne |
| Nagroda dla Najlepszego Aktora na Festiwalu Filmowym w Cannes | 2 | 1970 (Dramat zazdrości), 1987 (Oczy czarne) |
Odznaczenia państwowe
Za wybitne zasługi dla włoskiej kultury, w 1994 roku Marcello Mastroianni został uhonorowany tytułem Kawalera Krzyża Wielkiego Orderu Zasługi Republiki Włoskiej.
Zdrowie i śmierć Marcello Mastroianniego
Przyczyna zgonu
Bezpośrednią przyczyną śmierci Marcello Mastroianniego był rak trzustki, z którym zmagał się w ostatnim okresie swojego życia.
Ostatnie chwile i obecność bliskich
W momencie śmierci, która nastąpiła w jego paryskim mieszkaniu, przy jego łóżku obecne były jego córki – Barbara i Chiara – a także Catherine Deneuve i Anna Maria Tatò.
Symboliczny hołd w Rzymie
Po jego śmierci rzymska Fontanna di Trevi, nierozerwalnie kojarzona z jego ikoniczną sceną w filmie „Słodkie życie”, została symbolicznie wyłączona i spowita czarnym kirem, co stanowiło wzruszający hołd dla artysty.
Uroczystości pogrzebowe
Odbyły się dwa nabożeństwa żałobne upamiętniające aktora: pierwsze w kościele św. Sulpicjusza w Paryżu, a drugie w rzymskim ratuszu.
Miejsce spoczynku
Marcello Mastroianni spoczął w rodzinnym grobowcu na cmentarzu Verano w Rzymie.
Kontrowersje i skandale
Spór o dokument „Marcello Mastroianni: I Remember”
Podczas festiwalu w Wenecji w 1997 roku wybuchł konflikt rodzinny dotyczący filmu dokumentalnego „Marcello Mastroianni: I Remember” autorstwa Anny Marii Tatò, który miał na celu przybliżenie postaci aktora.
Protest rodziny
Córka Chiara, żona Flora oraz była partnerka Catherine Deneuve próbowały zablokować pokaz tego dokumentu, powołując się na kwestie prywatności i praw do wizerunku.
Kwestia praw do wizerunku
Anna Maria Tatò twierdziła, że Marcello Mastroianni zapisał jej w testamencie wszelkie prawa do swojego wizerunku, co stanowiło podstawę jej roszczeń i prowadziło do sporu o interpretację woli zmarłego aktora.
Finał sporu
Festiwal w Wenecji ostatecznie odrzucił protesty rodziny i zdecydował o wyświetleniu filmu, uznając jego wartość artystyczną i informacyjną.
Ciekawostki i mniej znane fakty o Marcello Mastroiannim
Wojenna ucieczka z obozu jenieckiego
Podczas II wojny światowej Marcello Mastroianni był internowany w niemieckim obozie jenieckim, z którego zdołał uciec i ukrywał się w Wenecji, co świadczy o jego determinacji.
Dubbing w filmie „Ostatnie spotkanie”
W 1951 roku Marcello Mastroianni użyczył swojego głosu Jean-Pierre Aumontowi we włoskiej wersji językowej filmu „Ostatnie spotkanie”, co było jednym z jego wczesnych przykładów pracy z głosem.
Nietypowa oferta adopcji skierowana do Chiatry
W kontekście złożonych relacji rodzinnych, jego żona Flora Carabella zaproponowała kiedyś adopcję Chiary, córki Marcello i Catherine Deneuve, aby pomóc w jej wychowaniu.
Reakcja Catherine Deneuve na propozycję adopcji
Catherine Deneuve stanowczo odrzuciła propozycję adopcji jej córki przez żonę Mastroianniego, podkreślając swoją niezależność i pragnienie samodzielnego wychowywania dziecka.
Próby przełamywania wizerunku „latynoskiego kochanka”
Mimo że często przypisywano mu wizerunek „latynoskiego kochanka”, Mastroianni aktywnie starał się przełamywać ten stereotyp, świadomie wybierając role postaci słabych, zagubionych lub komicznych, pokazując swoją wszechstronność aktorską.
Związki z Polską
W 1991 roku Marcello Mastroianni odwiedził Polskę, co było znaczącym wydarzeniem kulturalnym i wzbudziło duże zainteresowanie wśród polskiej publiczności i mediów.
Pasja do architektury
Zanim Marcello Mastroianni na dobre wkroczył do świata aktorstwa, studiował budownictwo i architekturę, co pomagało mu w późniejszym życiu w lepszym rozumieniu przestrzeni i kompozycji na planie filmowym.
Nałóg palenia tytoniu
Aktor był znanym nałogowym palaczem, co było często widoczne zarówno w jego życiu prywatnym, jak i w kreowanych przez niego postaciach, dodając im pewnego rodzaju realizmu.
Skromność
Mimo statusu światowej gwiazdy, Marcello Mastroianni często powtarzał, że aktorstwo to po prostu praca, która pozwala mu pozostać dzieckiem, co świadczyło o jego głębokim szacunku do zawodu.
Znajomość języków
Mastroianni biegle posługiwał się językiem francuskim, co znacząco ułatwiło mu karierę i życie osobiste we Francji.
Symbol elegancji
Do dziś Marcello Mastroianni jest uważany za wzór męskiej elegancji i stylu, a jego sposób bycia stał się synonimem włoskiego stylu „sprezzatura”.
Warto wiedzieć: Marcello Mastroianni był pierwszym aktorem w historii nominowanym do Oscara za rolę w języku innym niż angielski.
Marcello Mastroianni, swoim życiem i niezapomnianymi kreacjami, na zawsze wpisał się w annały światowego kina. Jego wszechstronność, charyzma i niezwykły talent sprawiły, że stał się ikoną, której dziedzictwo artystyczne nadal inspiruje kolejne pokolenia twórców i widzów. Jego kariera, obejmująca blisko 150 filmów i liczne prestiżowe nagrody, stanowi przykład niezwykłej pasji i poświęcenia dla sztuki filmowej.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Jaki jest wielki tytuł filmu z Marcello Mastroiannim?
Jednym z najbardziej znanych i cenionych filmów z udziałem Marcello Mastroianniego jest „La Dolce Vita” Federico Felliniego. Ten film z 1960 roku stał się ikoną kina i przyniósł mu międzynarodową sławę.
Jaki był ostatni film Marcello Mastroianniego?
Ostatnim filmem, w którym zagrał Marcello Mastroianni, był „Podróż do początków świata” (Viagem ao Princípio do Mundo) z 1997 roku. Reżyserem tego dramatu był Manoel de Oliveira.
Kim był Marcello Mastroianni?
Marcello Mastroianni był legendarnym włoskim aktorem, uznawanym za jednego z największych artystów swojego pokolenia. Zasłynął z ról w filmach takich reżyserów jak Federico Fellini, Michelangelo Antonioni i Luchino Visconti.
Czy Ariella Mastroianni jest spokrewniona z Marcello?
Tak, Ariella Mastroianni jest córką Marcello Mastroianniego. Jest ona jego jedynym dzieckiem z małżeństwa z florystką Clementiną Riccitelli.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Marcello_Mastroianni
